Kategoria: Aktualności

Inauguracyjne posiedzenie Rady Naukowej kadencji 2026-2030 (12.03.2026)

Inauguracyjne posiedzenie Rady Naukowej kadencji 2026-2030 (12.03.2026)

Rada Naukowa Archiwum Nauki Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności powoływana jest na 4-letnią kadencję, a w jej skład wchodzi – oprócz Dyrektora i przedstawiciela pracowników Archiwum – po pięciu członków desygnowanych przez Prezydium Oddziału Polskiej Akademii Nauk w Krakowie oraz przez Zarząd Polskiej Akademii Umiejętności. Wśród licznych zadań Rady wymienić można nadzór nad merytoryczną działalnością instytucji, opiniowanie budżetu czy udział w procedurze wyboru dyrektora.

W czwartek, 12 marca 2026 r., odbyło się inauguracyjne posiedzenie Rady Naukowej kadencji 2026-2030. Zgodnie ze statutem gospodarzem spotkania był prof. Karol Życzkowski, prezes Oddziału PAN w Krakowie, sprawujący nadzór nad bieżącą działalnością Archiwum Nauki. Prof. Życzkowski wręczył nominacje dla pięciu reprezentantów PAN w Radzie – są nimi prof. Barbara Bilińska (Wydział Biologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, wiceprezes krakowskiego Oddziału PAN), prof. Halina Dudała (Instytut Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej), prof. Maciej Mikuła (Wydział Prawa i Administracji UJ), prof. Andrzej Romanowski (Wydział Polonistyki UJ, redaktor naczelny Polskiego Słownika Biograficznego), prof. Maria Stinia (Instytut Historii UJ), a także reprezentantowi zespołu pracowników mgr Ewie Dziurzyńskiej oraz wchodzącemu w skład Rady z urzędu Dyrektorowi Archiwum, dr. Adamowi Korczyńskiemu.

Następnie prof. Jan Ostrowski, prezes Polskiej Akademii Umiejętności, wręczył nominacje dla pięciu członków Rady desygnowanych przez PAU. Są nimi: prof. Wojciech Krawczuk (Instytut Historii UJ, dyrektor Archiwum Narodowego w Krakowie), dr Rita Majkowska (była Dyrektor Archiwum Nauki), prof. Andrzej Mączyński (Wydział Prawa i Administracji UJ), prof. Janusz Pezda (Instytut Historii UJ, Biblioteka Czartoryskich), prof. Zenon Piech (Instytut Historii UJ).

Po ukonstytuowaniu się Rady Naukowej doszło do wyboru prezydium. W tajnym głosowaniu członkowie obrali przewodniczącym prof. Janusza Pezdę, wiceprzewodniczącą – prof. Marię Stinię, natomiast sekretarzem Rady została mgr Ewa Dziurzyńska.

Jako goście specjalni w inauguracyjnym posiedzeniu uczestniczyli również prof. Szczepan Biliński (sekretarz generalny PAU) oraz prof. Wacław Uruszczak. Prof. Uruszczak zasiadał w Radzie od powstania Archiwum w obecnej formie prawnej w 2002 r., a w minionej kadencji pełnił funkcję jej przewodniczącego. Z tej przyczyny czwartkowe posiedzenie było również okazją do złożenia mu serdecznych podziękowań. Wyrazy wdzięczności przekazali zarówno Dyrektor Archiwum, dr. Korczyński, wraz z reprezentującą pracowników mgr Dziurzyńską, jak i prezes Oddziału, prof. Życzkowski, oraz nowo wybrany przewodniczący, prof. Pezda.

Zachęcamy do zapoznania się z galerią z tego wydarzenia.


Fot. M. Piróg / AN PAN i PAU

Wernisaż wystawy „Źródła nauce przywrócone. Konserwacja archiwaliów Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Krakowie”

Wernisaż wystawy „Źródła nauce przywrócone. Konserwacja archiwaliów Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Krakowie”

Wernisaż wystawy Źródła nauce przywrócone. Konserwacja archiwaliów Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Krakowie już za nami!

26 lutego 2026 r. ekspozycja, której autorami są dr Adam Korczyński (dyrektor Archiwum Nauki PAN i PAU) oraz Karolina Komsta-Sławińska (Katedra Konserwacji-Restauracji Papieru i Skóry, Uniwersytet Mikołaja Kopernika) została uroczyście otwarta. W ramach wydarzenia głos zabrali autorzy wystawy, a także prof. dr hab. Wojciech Krawczuk, dyrektor Archiwum Narodowego w Krakowie, oraz ks. Łukasz Ostruszka, proboszcz Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Krakowie, która jest właścicielem prezentowanych archiwaliów.

Ekspozycja – jak napisała we wstępie do katalogu wystawy Karolina Komsta-Sławińska – „jest efektem szeroko zakrojonego programu zabezpieczenia, konserwacji, restauracji oraz badań materiałów archiwalnych należących do ewidencjonowanego niepaństwowego zasobu archiwalnego Parafii (…)”, który był możliwy dzięki grantowi Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych.  Poddane konserwacji księgi i dokumenty – z których jedynie część została zaprezentowana publiczności – pochodzą z XVII i XVIII wieku i mają charakter unikatowy.  Prace nad nimi prowadził zespół, w skład którego wchodzili: Karolina Komsta-Sławińska, Marta Nalaskowska, Maciej Banasiak. Sama wystawa również objęta jest honorowym patronatem Naczelnego Dyrektora AP, dr. Pawła Pietrzyka.

Chętnych do zapoznania się z uratowanymi od degradacji archiwaliami zapraszamy do siedziby Archiwum przy ul. św. Jana 26 w Krakowie. Wystawa dostępna jest od poniedziałku do piątku w godz. 10:00 – 15:00, natomiast już teraz zapraszamy na oprowadzanie kuratorskie, które odbędzie się 1 marca (niedziela) o godz. 12:00.

Katalog dostępny jest w wersji cyfrowej – można pobrać go na miejscu, za pośrednictwem kodu QR, lub za pomocą poniższego linku.

Zachęcamy również do zapoznania się z galerią zdjęć z czwartkowej uroczystości (fot. M. Piróg).

Wernisaż wystawy w Pradze

Wernisaż wystawy w Pradze

W poniedziałek, 16 lutego 2026 r. w siedzibie czeskiej Biblioteki Narodowej, mieszczącej się w kompleksie zabytkowych budynków Klementinum w Pradze, miał miejsce wernisaż wystawy Josef Wlha, fotograf a dokumentátor pražských památek [Josef Wlha, fotograf i dokumentalista zabytków Pragi].

Powstałą w wyniku współpracy Archiwum Nauki PAN i PAU (AN PAN i PAU), Fototeki Lanckorońskich PAU oraz Instytutu Masaryka i Archiwum Czeskiej Akademii Nauk (MÚA AV ČR) ekspozycję otworzyli: dr Lukáš Babka, dyrektor Biblioteki Narodowej (Národní knihovna ČR), dr Adam Korczyński, dyrektor AN PAN i PAU oraz dr Daniela Brádlerová (MÚA AV ČR). Następnie zgromadzonym przedstawiono zarówno dzieje i charakter kolekcji Josefa Wlhy, jak i technikę wykonywania fotografii albuminowej – dokonali tego dr Marie Bahenská i dr Tomáš W. Pavlíček (MÚA AV ČR), konserwatorka Lenka Lesenská z Wydziału Filmowego i Telewizyjnego Akademii Sztuk Scenicznych w Pradze (FAMU) oraz współautorka wystawy, dr Ewa Skotniczna (Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie).

Wystawę będzie można oglądać do 4 kwietnia br.

Projekt współorganizowany ze środków Polskiej Akademii Nauk.

Zachęcamy do zapoznania się z galerią zdjęć z tego wydarzenia (fot. Národní knihovna ČR; Jan Chodějovský; Adam Korczyński)
Wystawa „Źródła nauce przywrócone. Konserwacja archiwaliów Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Krakowie”

Wystawa „Źródła nauce przywrócone. Konserwacja archiwaliów Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Krakowie”

Dyrektor Archiwum Nauki Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności serdecznie zaprasza na otwarcie wystawy Źródła nauce przywrócone. Konserwacja archiwaliów Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Krakowie, które będzie miało miejsce 26 lutego 2026 r. (czwartek) o godz. 17:00 w siedzibie Archiwum przy ul. św. Jana 26 w Krakowie. 

Wystawa odbywa się pod patronatem honorowym Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych.

Ograniczenia w działalności Pracowni Naukowej

Ograniczenia w działalności Pracowni Naukowej

Informujemy, że ze względu na organizowane przez Archiwum Nauki PAN i PAU wydarzenia, Pracownia Naukowa będzie nieczynna:

  • w dniu 25 lutego br. (środa; oba dyżury),
  • w dniu 2 marca br. (poniedziałek; dyżur 9:00 – 12:00).

Za wszelkie utrudnienia bardzo przepraszamy.

Wystawa fotografii Josefa Wlha w Pradze

Wystawa fotografii Josefa Wlha w Pradze

Z przyjemnością informujemy, że od 16 lutego 2026 r. w siedzibie Biblioteki Narodowej Republiki Czeskiej (Národní knihovna ČR) w Pradze eksponowana będzie wystawa Josef Wlha, fotograf a dokumentátor pražských památek (Josef Wlha, fotograf i dokumentalista zabytków Pragi).

Ekspozycja, oparta przede wszystkim o zbiory Fototeki Lanckorońskich, przygotowana została przez Archiwum Nauki PAN i PAU we współpracy z Biblioteką oraz Instytutem Masaryka i Archiwum Akademii Nauk Republiki Czeskiej.  Jej autorami są dr Adam Korczyński (AN PAN i PAU) i dr Ewa Skotniczna (Instytut Historii Sztuki i Kultury UPJP2).

Wystawa będzie dostępna do 4 kwietnia 2026 r.

Więcej informacji:
Josef Wlha, fotograf a dokumentátor pražských památek – Národní knihovna České republiky
Masarykův ústav a Archiv Akademie věd České republiky

Projekt współorganizowany ze środków Polskiej Akademii Nauk

 

Przedłużenie wystawy „Droga wytrwałości”

Przedłużenie wystawy „Droga wytrwałości”

Szanowni Państwo,

informujemy, że jubileuszowa wystawa „Droga wytrwałości. Z dziejów polskiej biografii narodowej”, przygotowana z okazji 90-lecia Polskiego Słownika Biograficznego, została przedłużona do 6 lutego br. (piątek).

Zachęcamy do zapoznania się z ekspozycją – od poniedziałku do piątku w godz. 10:00 – 15:00.

 

Dotacja Fundacji im. Wacława Felczaka

Dotacja Fundacji im. Wacława Felczaka

Szanowni Państwo,

raz jeszcze możemy z przyjemnością poinformować, że Fundacja im. Wacława Felczaka (Wacław Felczak Alapítvány) przyznała dofinansowanie na rzecz projektu opracowania, stworzenia inwentarza i digitalizacji spuścizny prof. Wacława Felczaka (1916-1993).

W ramach III etapu projektu opracowane zostaną prace własne Profesora, w tym rękopisy i maszynopisy prac naukowych, referatów, artykułów popularyzatorskich, a także relacji o charakterze wspomnieniowym, opublikowanych w 1957 w „Tygodniku Powszechnym” (niestety, obejmujących jedynie wycinki z wojennej działalności prof. Felczaka, do tego z konieczności – z uwagi na czas publikacji – poddane autocenzurze). Oprócz tego kolejny etap prac przewiduje opracowanie materiałów osób obcych w spuściźnie, takich jak teksty uczniów Profesora czy recenzowane przez niego prace dyplomowe.

Projekt prowadzony jest pod egidą Polskiej Akademii Umiejętności, a realizowany w Archiwum Nauki PAN i PAU w Krakowie, w którym przechowywana jest spuścizna prof. Felczaka.

Zapraszamy do odwiedzenia stron:
Wacław Felczak Alapítvány | Visztula
Polska Akademia Umiejętności – Strona główna

Odznaczenie od władz Mongolii

Odznaczenie od władz Mongolii

W dniach 8-9 grudnia 2025 r. miała miejsce w Warszawie V Międzynarodowa Konferencja „Mongolia and the Mongols : Past and Present” („Mongolia i Mongołowie : Przeszłość i Teraźniejszość”), której organizatorami byli: Sekcja Mongolistyki-Tybetologii Zakładu Turkologii i Ludów Azji Środkowej Wydziału Kultur Azji i Afryki Uniwersytetu Warszawskiego, Państwowy Uniwersytet Mongolski, Buddyjski Uniwersytet Zanabazara oraz Ambasada Mongolii w Polsce.

Po zakończeniu obrad JE p. Navaan-Yundengiin Oyundari, Ambasador Mongolii w Polsce, wręczyła Dyrektorowi Archiwum Nauki, dr. Adamowi Korczyńskiemu, medal honorowy „Wybitny Pracownik Nauki”, przyznany przez władze tego kraju za wkład w rozwój polsko-mongolskiej współpracy naukowej.

Z kolei prof. Chuluun Sampildondov, Dyrektor Muzeum Czyngis-Chana w Ułan Bator, oficjalnie przekazał dr. Korczyńskiemu egzemplarz wydawnictwa źródłowego „Materials on Census in Mongolia 1915-1916”. Publikacja ta oparta jest o unikatowe materiały archiwalne do pierwszego spisu powszechnego niepodległej Mongolii, zgromadzone przez orientalistę prof. Władysława Kotwicza, a przechowywane w jego spuściźnie w zasobie Archiwum Nauki PAN i PAU (sygn. K III-19).

Ich wydanie w formie książkowej było efektem wieloletniego projektu Mongolskiej Akademii Nauk, na czele którego stał właśnie prof. Chuluun. Współpracowali z nim ściśle orientaliści z Uniwersytetu Warszawskiego, w tym prof. Agata Bareja-Starzyńska i prof. Jerzy Tulisow, zaś z ramienia naszego Archiwum kustosz Ewa Dziurzyńska.

Wizyta studentów etnologii i antropologii kulturowej UJ

Wizyta studentów etnologii i antropologii kulturowej UJ

Doroczny pokaz dla studentów Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ w ramach zajęć kursowych z archiwistyki już za nami.

Jak w latach ubiegłych, tak i w tym roku odwiedzili nas podopieczni prof. Andrzeja Zięby, którzy zyskali w ten sposób możliwość zapoznania się się z działalnością archiwów, historią naszej instytucji oraz – nade wszystko – zgromadzonym w Archiwum Nauki zasobem.

Począwszy od wpisanych na krajową listę programu UNESCO „Pamięć Świata” akt Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, przez materiały poszczególnych komisji Akademii (takich jak Komisja Historii Sztuki czy Komisja Etnograficzna AU) oraz spuścizny wybitnych etnografów, językoznawców i orientalistów, jak Anna Kutrzeba-Pojnarowa, Roman Stopa czy Tadeusz Kowalski, a zakończywszy na „ciekawostkach” i cymeliach z archiwów osobistych uczonych takich jak Kazimierz Miczyński, Józef Smoleński czy Walery Goetel – prezentacja pozwoliła ukazać naszym gościom bogactwo i różnorodność archiwalnego świata.

Fot. Kinga Balińska

YouTube